چکیده: یکی از متداولترین آبگیرها در رودخانه‌ها و آبراهه‌های با شیب تند، آبگیر کفی است. به دلیل مشکلات فنی آبگیرهای میله‌ای مشبک فلزی مرسوم، آبگیر متخلخل با مصالح طبیعی می‌تواند جایگزین مناسبی برای این نوع آبگیر باشد. در این تحقیق با استفاده از یک مدل آزمایشگاهی به مقایسه عملکرد هیدرولیکی آبگیر کفی با ساختار یک و سه وجهی پرداخته شد. برای این منظور دو نمونه از این سازه‌ها با دانه‌بندی‌های مختلف، شرایط هیدرولیکی و شیب‌های مختلف کانال اصلی، مورد آزمایش قرار گرفتند. نتایج این دو مدل از آبگیر در شرایط یکسان مقایسه شد. نتایج نشان داد اثر شیب کانال اصلی در محدوده شیب‌های این تحقیق بر عملکرد آبگیر ناچیز است. درصد دبی گذرنده از آبگیر متخلخل نسبت به دبی کل، با افزایش دبی کل کاهش می‌یابد. نتایج نشان می‌دهد علاوه بر قطر متوسط مصالح مورد استفاده به عنوان فیلتر متخلخل، توزیع دانه‌بندی و تخلخل مؤثر مصالح نیز بر کسر دبی گذرنده از آبگیر در هر دو نوع ساختار یک و سه وجهی مهم می‌باشد. همچنین مقایسه ساختار یک و سه وجهی نشان داد به طور متوسط، دبی گذرنده از مدل سه وجهی 6 درصد بیشتر از آبگیر تک وجهی است.

واژه‌های کلیدی: محیط متخلخل، جریان متغیر مکانی، آبگیر متخلخل، مدل فیزیکی