بررسی اثر آلودگی کادمیم و آبیاری با آب مغناطیس بر رشد و آنتی‌اکسیدان‌های گیاه وتیور

جعفری هفشجانی, الهه; هودجی, مهران; قناتی, فائزه; حسینی, یعقوب; علیپور, ولی

doi:10.22034/iwrj.2022.13986.2432

بررسی اثر آلودگی کادمیم و آبیاری با آب مغناطیس بر رشد و آنتی‌اکسیدان‌های گیاه وتیور

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

الهه جعفری هفشجانی ¹

مهران هودجی ¹

فائزه قناتی ²

یعقوب حسینی ³

ولی علیپور ⁴

¹ گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی اصفهان، واحد خوراسگان، اصفهان، ایران

² گروه زیست شناسی گیاهی، دانشکده زیست شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

³ بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی فارس، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شیراز ، ایران

⁴ گروه بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان، بندرعباس، ایران

https://doi.org/10.22034/iwrj.2022.13986.2432

چکیده

کادمیم یک آلاینده‌ی مهم زیست‌محیطی محسوب می‌شود که سلامت عمومی را بطور جدی تهدید می‌کند. به منظور کنترل ورود این آلاینده‌ها به زنجیره‌های غذایی و همچنین بهبود رشد و عملکرد گیاهان در شرایط آلودگی، از روش‌های مختلف مدیریتی استفاده می‌شود. یکی از روش‌های جدید در این زمینه استفاده از آب مغناطیس به منظور افزایش مقاومت گیاه به شرایط آلودگی و همچنین کنترل ورود این آلاینده به بافت‌های گیاهی می‌باشد. با هدف ارزیابی قابلیت گیاه وتیور در برداشت کادمیم در شرایط آبیاری با آب مغناطیس، این مطالعه بصورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار بصورت گلدانی در محل نهالستان مرکزی سازمان پارک‌ها و فضای سبز شهرداری بندرعباس اجرا شد. در این تحقیق پارامترهایی مانند خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک، غلظت کادمیم در اندام هوایی و ریشه گیاه وتیور، شاخص تجمع و فاکتور انتقال، و برخی از صفات رشدی و آنزیمی گیاه وتیور مطالعه شدند. تیمارهای مورد مطالعه شامل کادمیم در چهار سطح (0، 5/0، 1 و 2 میلی‌گرم در لیتر) و آبیاری در سه سطح (کاملاً مغناطیس، نیمه مغناطیس و غیرمغناطیس) بودند. نتایج نشان داد که استفاده از آب مغناطیس در آبیاری به طور معنی‌داری پاسخ‌های آنتی‌اکسیدان و برداشت کادمیم توسط گیاه را تحت تأثر قرار داد. بطوری‌که بیشترین غلظت کادمیم ریشه و شاخساره، فاکتور انتقال و شاخص تجمع زیستی به تیمار آب کاملاً مغناطیس اختصاص داشت و با تغییر غلظت کادمیم، اثرگذاری آب مغناطیس بر پاسخ‌های گیاهی نیز تغییر کرد. فعالیت آنتی‌اکسیدان‌های آنزیمی و غیرآنزیمی نیز با افزایش آلودگی کادمیم افزایش یافت. بطورکلی، یافته‌های این تحقیق نشان داد که استفاده از آب مغناطیس برای افزایش تحمل گیاهان به تنش آلودگی کادمیم مفید بوده و روشی کارآمد برای کاهش آلودگی کادمیم در محیط زیست محسوب می‌شود. با این وجود، برای تأیید این نتایج انجام مطالعات بیشتر بر روی سایر گیاهان و در سطوح بیشتر آلودگی پیشنهاد می‌شود.

کلیدواژه‌ها

آب مغناطیس

آلودگی خاک

کادمیم

رشد و پاسخ‌های آنتی‌اکسیدانی گیاه

موضوعات