پژوهش آب ایران

پژوهش آب ایران

جداسازی جریان پایه از رواناب سطحی با استفاده از روش‌های ایزوتوپی و ردیاب‌های هیدروشیمیایی (مطالعه موردی: حوضه کارستی ابوالعباس)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
چکیده
به‌دلیل اهمیت دبی پایه در فرآیندهای هیدرولوژیک و داشتن نقش حیاتی در مدیریت منابع آب،‏ برآورد جریان آن از موضوع‌های مهم می‌باشد. روش‌های ترسیمی مورد استفاده برای تعیین دبی پایه به میزان زیادی سهم این مؤلفه را کم برآورد می‌کنند. نتایج حاصل از روش‌های ردیابی ایزوتوپی و هیدروشیمیایی در منطقه‌های مرطوب دنیا نشان می‌دهد که سهم مؤلفه آب زیرزمینی در تولید رواناب زیاد است. هدف این پژوهش بررسی نقش آب زیرزمینی در تولید جریان در حوضه کارستی ابوالعباس با اقلیم خشک و نیمه‌خشک با استفاده از روش‌های ایزوتوپی و ردیاب‌های هیدروشیمیایی است. برای رسیدن به این هدف،‏ در طول زمستان سال 1389سه بارش با شدت و رطوبت پیشین متفاوت به‌‌‌همراه سیلاب متناظر آن‌ها نمونه‌برداری شد. پارامترهای هیدروشیمیایی در آزمایشگاه کیفیت آب دانشکده مهندسی علوم آب دانشگاه شهید چمران اهواز و محتوای ایزوتوپی اکسیژن 18 در دانشگاه اوتاوای کانادا اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد در هر سه بارش مورد بررسی،‏ با توجه به توسعه کارست در حوضه مورد بررسی،‏ سهم مؤلفه آب زیرزمینی (دبی پایه) در رودخانه بیشتر از رواناب حاصل از بارش است. همچنین نتایج نشان داد که سهم مؤلفه رواناب سطحی در شرایط خشک ناچیز است و در شرایط مرطوب سهم این مؤلفه افزایش می‌یابد.
کلیدواژه‌ها

  • تاریخ دریافت 03 آذر 1391
  • تاریخ بازنگری 13 تیر 1392
  • تاریخ پذیرش 31 مرداد 1392
  • تاریخ انتشار 01 دی 1393