پژوهش آب ایران

پژوهش آب ایران

بهینه‌سازی بهره‌برداری چندهدفه کمی- کیفی از مخزن در شرایط بروز آلاینده ناگهانی نفتی MTBE

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
چکیده
آلودگی‌های مخزن‌ها،‏ می‌توانند به‌صورت ناگهانی با عوامل انسان‌ساخت عمدی و غیرعمدی یا عوامل طبیعی وارد مخزن‌ها شده و باعث ایجاد بحران شوند. اما با وجود آسیب‌های ناشی از ورود آلودگی ناگهانی،‏ تاکنون توجه کمی به این‌گونه اتفاقات شده است. آسیب‌های ناشی از ورود آلودگی به مخزن‌ها،‏ به دو صورت می‌تواند سامانه منابع آب را تحت تأثیر قراردهد: (1) آسیب‌هایی که به سبب عدم استفاده از آب به مصرف کنندگان وارد می‌شود و (2) آسیب‌هایی که به سبب استفاده از آب آلوده گریبان‌گیر مصرف‌کنندگان می‌شود. این دو آسیب در مقابل یکدیگر قرار گرفته‌اند. به همین دلیل انجام مدیریت صحیح ضروری است. پس در این پژوهش،‏ راهکار‌های مدیریت بحران ایجاد شده از ورود 30 متر‌مکعب آلودگی MTBE به‌صورت ناگهانی به مخزن سد کرج بررسی می‌شود. بدین منظور مدل بسط داده شده بر مبنای مدل CE-QUAL-W2 به نحوی توسعه داده شده است که توانایی شبیه‌سازی MTBE را داشته باشد. هم‌چنین برای یافتن تصمیم‌های بهینه،‏ از الگوریتم‌ تلفیقی بهینه‌سازی دو هدفهNSGAII-ALANN ،‏ استفاده شده است. پس از حل مسأله به‌عنوان مثال،‏ اگر آلودگی در ابتدای تابستان وارد مخزن شود،‏ با استفاده از یکی از سیاست‌‌های بهینه استخراج شده،‏ با 36% کاهش میزان برآورده ساختن نیاز،‏ در کل آلودگی خروجی60% و بیش‌ترین غلظت خروجی 76% کاهش ایجاد شد. هم‌چنین این نتایج برای فصل زمستان به‌ترتیب %38،‏ %51 و %67 هستند. در فصل‌های دیگر نیز نتایج مشابه به دست آمده‌اند.
کلیدواژه‌ها

  • تاریخ دریافت 06 اردیبهشت 1391
  • تاریخ بازنگری 17 خرداد 1392
  • تاریخ پذیرش 11 مرداد 1392
  • تاریخ انتشار 01 تیر 1393