پژوهش آب ایران

پژوهش آب ایران

آشکارسازی وابستگی‌های بین پارامترهای اقیانوسی- جوی و اقلیمی برای پایش خشکسالی با روش داده‌کاوی (مطالعه موردی: استان خوزستان)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
چکیده
خشکسالی یک پدیده طبیعی است که به کندی آغاز،‏ به آرامی گسترش و به شدت بر همه جوانب فعالیت‌های بشری تأثیر می‌گذارد. پس شناخت کامل،‏ همه جانبه و پایش دقیق آن می‌تواند ابزار مناسبی را برای مقابله با آن و کاهش اثرات زیان‌بارش فراهم کند. یکی از مناطق استراتژیک که به لحاظ کشاورزی اهمیت خاصی دارد،‏ استان خوزستان است که به دلیل وجود رودخانه‌های دایمی و سیل خیز بودن آن‌ها و همچنین وجود مخازن مختلف بسیار مهم است. هدف اصلی این تحقیق بهبود پایش خشکسالی توسط کشف وابستگی‌های بین خشکسالی و چندین پارامتر اقیانوسی- جوی به روشی متفاوت با روش آماری است. در این مطالعه از روش داده‌کاوی قوانین انجمنی استفاده شد. حوادث خشکسالی بر اساس شاخص بارندگی استاندارد شده (SPI)‎ تعیین و وابستگی‌هایش با شاخص‌های اقیانوسی- جوی SOI،‏ MEI،‏PNA ،‏ PDO و NAO بررسی شد. نتایج نشان داد که طبقه الگوهای منتخب حاکم بر وقوع خشکسالی در تأخیرهای زمانی متفاوت،‏ مشابه هم بوده بدین معنی که وقایع خشکسالی بیشتر با وضعیت نرمال شاخص‌ها همراه بوده و با دقت حداکثر 74.24 و حداقل 44.86 درصد قابل پیش‌بینی است. بنابراین قوانینی که با این روش حاصل می‌شود می‌تواند به عنوان مکمل رویکردهای موجود پایش خشکسالی به کار برد.
کلیدواژه‌ها

  • تاریخ دریافت 03 بهمن 1390
  • تاریخ بازنگری 27 مهر 1391
  • تاریخ پذیرش 08 آذر 1391
  • تاریخ انتشار 01 دی 1392