پژوهش آب ایران

پژوهش آب ایران

تغییرپذیری ارتباط رسوب معلق و مقدار ماده آلی ذرّه ای در مقیاس های زمانی فصلی، ماهانه و رگبار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
چکیده
آگاهی از مقدار رسوبات معلق و تغییرات زمانی آن علاوه بر افزایش بازدهی پروژه‌های حفاظت آب و خاک،‏ به‌عنوان شاخصی مهّم برای تعیین هدررفت ماده آلی خاک به‌شمار می‌آید. بنابراین مطالعه ارتباط بین رسوب معلق و ماده آلی در مدیریت آبخیز حائز اهمیّت فراوان است. این‌ تحقیق با هدف بررسی تغییرات زمانی روابط رسوب معلق و ماده آلی همراه آن (ذرّه‌ای) در حوزه آبخـیز آموزشی و پژوهشی دانشگاه تربیت مدرّس با مساحت 50130 هکتار و در مقیاس‌های فصلی،‏ ماهانه و رگبار انجام گرفت. برای همین منظور نمونه‌های آب و رسوب معلق به روش انتگراسیون عمقی طی پائیز 1386 تا بهار 1387 جمع‌آوری و به آزمایشگاه منتقل شد. رسوب معلق با استفاده از روش برجاگذاری و تخلیه آب و مقدار ماده آلی موجود در رسوبات از طریق روش سوزاندن تعیین گردید. سپس ارتباط بین متغیّرهای مورد بررسی با استفاده از انواع رگرسیون دو متغیّره در مقیاس‌های مختلف زمانی ارزیابی شد. نتایج حاصل از تحقیق نشان‌دهنده همبستگی زیاد انتقال ماده آلی ذرّه‌ای و رسوب معلق در فصول پائیز و زمستان،‏ ماه‌های آذر و دی و هم‌چنین رگبار با ضریب همبستگی به‌ترتیب 0.90،‏ 0.86،‏ 0.95،‏ 0.95 و 0.96 در سطح اطمینان بیش از 99 درصد،‏ خطای تخمین و تائید کم‌تر از 37.18 و 36.90 و ضریب کارایی بیش از 0.41 بوده در حالی که برای فصل بهار و ماه‌های بهمن،‏ فروردین و اردیبهشت هیچ‌گونه رابطه معنی‌داری حاصل نشد.
کلیدواژه‌ها

  • تاریخ دریافت 28 شهریور 1389
  • تاریخ بازنگری 12 آبان 1390
  • تاریخ پذیرش 12 آذر 1390
  • تاریخ انتشار 01 تیر 1391