کاربرد آبیاری قطره‌ای نواری در خشکه‌کاری برنج (مطالعه موردی لنجان اصفهان)

رمضانی, احمد; دهقانی, محسن

کاربرد آبیاری قطره‌ای نواری در خشکه‌کاری برنج (مطالعه موردی لنجان اصفهان)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

احمد رمضانی ¹

محسن دهقانی ²

¹ استادیار پژوهش بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران

² استادیار پژوهش بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران.

چکیده

برنج، یکی از مهم‌ترین محصولات غذایی جهان و در حال حاضر، غذای اصلی بیشتر از 5/3 میلیارد نفر، یعنی حدود 50 درصد جمعیت جهان است. برای بررسی امکان خشکه‌کاری برنج با روش آبیاری قطره‌ای نواری، مطالعه‌ای در قالب آزمایش کرت‌های یک‌بار خردشده و برپایة بلوک‌های کامل تصادفی با 3 تکرار در سال 1398 در منطقة لنجان اصفهان اجرا شد. چهار رژیم آبیاری به‌عنوان تیمار اصلی شامل (1- آبیاری قطره‌ای براساس80 درصد تبخیر تجمعی (I₁)،2- آبیاری قطره‌ای براساس 100 درصد تبخیر تجمعی (I₂)،3- آبیاری قطره‌ای براساس 120 درصد تبخیر تجمعی (I₃) و 4- آبیاری غرقابی به‌عنوان تیمار شاهد (I₄)) و دو رقم برنج سازندگی و لاین امیدبخش شمارة 2 به‌عنوان تیمار فرعی در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد عملکرد دانه، میزان آب مصرفی و کارایی مصرف آب آبیاری، به‌طور معنی‌داری از رژیم‌های آبیاری تأثیر گرفت. بیشترین عملکرد دانه به مقدار 4709.8 کیلوگرم در هکتار در تیمار (I₄) به دست آمد که به‌ترتیب، 59.3، 25.6 و 17.7 درصد نسبت به عملکرد دانه در تیمارهای (I₁)، (I₂) و (I₃) بیشتر بود؛ در حالی که بیشترین میزان صرفه‌جویی در مصرف آب در تیمارهای (I₁)، (I₂) و (I₃) به‌ترتیب، معادل 61.0، 50.9 و 41.2 درصد نسبت به تیمار شاهد حاصل شد.

کلیدواژه‌ها

کشت مستقیم

کارآیی مصرف آب آبیاری

قطره‌ای نواری

آبیاری متناوب