پژوهش آب ایران

ارزیابی پایداری حوضه‌های آبریز با تلفیق تئوری بازی و شاخص‌های پایداری ترکیبی در طرح انتقال آب بین‌حوضه‌ای بهشت‌آباد

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

مریم کفایتی 1
بهرام ثقفیان 2
آزاده احمدی 3
حسین بابازاده 4

1 دانشجوی دکتری گروه عمران، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استاد گروه عمران، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 دانشیار گروه عمران، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران

4 دانشیار گروه علوم و مهندسی آب، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

چکیده
در سال‌های اخیر، کاهش ذخایر آب و طرح انتقال آب، به‌عنوان یک راهکار باعث مناقشات بین‌حوضه‌ای زیادی شده است. این پژوهش، روشی تجربی را برای محاسبة پایداری حوضه‌هادر طرح مناقشه‌ای انتقال آب بهشت‌آباد مطالعه می‌کند. ابتدا، با استفاده از مفاهیم پایداری در نظریة بازی‌ها و با مدلی مناقشه‌ای، گزینه‌ها و انتخاب‌های دو حوضة مبدأ و مقصد بررسی و پایدارترین سناریوها انتخاب شد؛ سپس، پایداری حوضه‌ها در سناریوهای انتخابی براساس شاخص‌های ترکیبی و با شبیه‌سازی در مدل مادسیم بررسی شد. در این روش، 10 شاخص پایداری انتخاب شد که برای تحلیل مناسب‌تر به 4 شاخص ترکیبی تبدیل شد. همچنین، روشی آماری برای تعیین شاخص‌های اصلی به کار رفت. اعتبار شاخص‌های ترکیبی با روش همبستگی پیرسون بررسی شد. نتایج نشان داد تمام شاخص‌های پایه، برای ساخت شاخص‌های ترکیبی ضروری و همبستگی میان شاخص‌های ترکیبی پذیرفته‌شده است. درنهایت، مشاهده شد از منظر نظریة بازی‌ها در حالت همکارانه، پایداری در منطقه برقرار می‌شود؛ ولی نتایج شاخص‌های ترکیبی، نشان‌دهندة کاهش پایداری مبدأ در هر 4 روش به‌کاررفته است و پایداری مقصد نیز به‌علت استفاده از آب انتقالی در گسترش طرح‌های توسعه و نبود مدیریت عرضه و تقاضا افزایش زیادی نمی‌یابد.

کلیدواژه‌ها

تئوری بازی‌ها
شاخص ترکیبی پایداری
انتقال آب بین‌حوضه‌ای
پایداری

  • تاریخ دریافت 02 آذر 1399
  • تاریخ بازنگری 05 دی 1399
  • تاریخ پذیرش 28 دی 1399
  • تاریخ انتشار 01 تیر 1400

صفحه اصلی

داوران

تماس با ما