پژوهش آب ایران

پژوهش آب ایران

تحلیل روند تغییرات بارش کل و بارش مؤثر در کل ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
چکیده
روند تغییرات بارش کل و بارش مؤثر در کل ایران در مقیاس‌های سالانه، فصلی و ماهیانه با استفاده از آزمون‌های آماری مورد بررسی قرار گرفت. داده‌های مورد استفاده، شامل داده‌های ۳۳ ایستگاه هواشناسی منتخب در دوره ۵۰ ساله آماری (۲۰۱۰-۱۹۶۱) در محدوده مورد مطالعه بود. در این تحقیق، روند تغییرات بارش و بارش مؤثر در ۲ دوره زمانی ۴۰ ساله (۱۹۷۱-۲۰۱۰ و 2000-1961) و یک دوره ۵۰ ساله (2010-1961) مورد بررسی قرار گرفت. در این بررسی‌ها، ابتدا شیب‌ خطی روند در داده‌های نمونه با استفاده از روش TSA‌ تخمین زده شد و سپس، در صورت وجود خود‌همبستگی با استفاده از روش TFPW اثر ضریب خودهمبستگی از داده‌ها حذف شد و سری‌های زمانی آبدهی اصطلاحاً پیش‌سفید و در نهایت روند تغییرات بارش کل و بارش مؤثر در سری‌های زمانی با استفاده از آزمون من‌کندال (MK) مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که میانه بارش مؤثر ایستگاه‌های منتخب در ایران منفی است و به همین دلیل، بارش مؤثر با کاهش همراه بوده است. همچنین، میانه بارش کل ایستگاه‌های منتخب برای دوره زمانی ۴۰ ساله (2000-1961) نزدیک صفر و در دوره زمانی ۴۰ ساله (2010-1971) منفی و در سطح ۱۰ درصد معنی‌دار و برای دوره ۵۰ ساله (2010-1961) منفی است؛ ولی معنی‌دار نیست.
کلیدواژه‌ها

  • تاریخ دریافت 09 مرداد 1395
  • تاریخ بازنگری 21 مهر 1396
  • تاریخ پذیرش 21 آبان 1396
  • تاریخ انتشار 01 دی 1397