اثر زهکشی کنترلشده بر تغییرات غلظت آهن در زهاب خروجی و جذب آن در گیاه ذرت
دوره 15، شماره 3، پاییز 1400، صفحه 1-14
وریا صوفی احمدی، مهدی قبادی نیا، عبدعلی ناصری، محمدرضا نوری امامزاده ئی، حمیدرضا متقیان
چکیده آهن از نظر غذایی برای گیاه ضروری است اما مقدار بیش از حد آن شرایط سمی ایجاد نماید. همچنین میزان بالای آن در زهاب میتواند باعث گرفتگی زهکشها نیز شود. این پژوهش به منظور بررسی اثر زهکشی کنترلشده بر غلظت آهن در زهاب خروجی و جذب آن در اندامهای ذرت دانهای در دو سال زراعی 1397 و 1398 (کشت بهاره و پاییزه) در مزرعه آزمایشی دانشگاه شهید چمران اهواز انجام شد. در این پژوهش از ذرت هیبرید سینگلکراس 647 در کشت بهاره و سینگلکراس 704 در کشت پاییزه استفاده شد. برای این منظور آزمایش فاکتوریل بر پایه طرح کاملا تصادفی با چهار تیمار و سه تکرار اجرا گردید. تیمارها شامل زهکشی آزاد (FD)، زهکشی با سطح ایستابی متغیر (CD-Var)، زهکشی کنترل شده با تثبیت سطح ایستابی در عمق 50 سانتیمتر (CD50) و زهکشی کنترل شده با تثبیت سطح ایستابی در عمق 50 سانتیمتر و رهاسازی یک شبانه روز پس از توقف عملیات آبیاری (CD-In) در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد زهکشی کنترلشده بر میزان غلظت آهن در زهاب خروجی، جذب آهن در گیاه ذرت و عملکرد اجزای ذرت اثر معنیداری در سطح یک درصد داشت. بیشترین غلظت آهن در زهاب خروجی در دو کشت بهاره و پاییزه مربوط به تیمار زهکشی کنترلشده با سطح ایستابی متغیر (CD-Var) به ترتیب برابر با 1.92 و 1.56 میلیگرم بر لیتر و کمترین غلظت آهن در زهاب مربوط به تیمار زهکشی آزاد (FD) برابر با 0.83 و 0.8 میلیگرم بر لیتر بهدست آمد. به طور کلی نتایج این پژوهش نشان داد زهکشی کنترلشده باعث افزایش عملکرد گیاه و کارایی مصرف آب شده ولی از طرف دیگر براساس نتایج غلظت آهن در زهاب خروجی و روند افزایشی آن، پتانسیل تولید گلاخرا در تیمارهای CD-Var و CD50 وجود دارد.
بررسی سینتیک و ایزوترم جذب مس از محلولهای آبی توسط نی و پوشال نیشکر
دوره 11، شماره 1، بهار 1396، صفحه 75-84
معصومه فراستی، سمیرا حقیقی، شکوفه برون
چکیده در این پژوهش اثر گیاه نی و پوشال نیشکر بر حذف مس از محلول آبی بررسی میشود. به منظور بررسی حذف مس آزمایشهای ناپیوسته انجام و بازدهی جاذبها در حذف مس از محلول آبی تعیین شد. پارامترهای مختلفی از جمله pH، زمان تماس، جرم جاذب و غلظت اولیه مس روی جذب مس مورد آزمایش قرار گرفت. pH بهینه برای هر دو جاذب برابر هفت، زمان تعادل برای جاذب نی برابر 30 دقیقه و برای جاذب پوشال نیشکر برابر 60 دقیقه و جرم بهینه هر دو جاذب برابر 0.5 گرم به دست آمد. برای جاذب نی و پوشال نیشکر با 0.5 گرم جاذب، به ترتیب بازدهی جذب 87.34 و 93.55 درصد به دست آمد. با افزایش غلظت مس (40- 5 میلیگرم بر لیتر)، بازدهی جذب نی از 88.9 درصد به 42.5 درصد و برای جاذب پوشال نیشکر از 93.34 درصد به 89.8 درصد کاهش یافته است. در بین ایزوترمهای مورد مطالعه، فرآیند جذب از مدل ایزوترم لانگمویر تبعیت کرد. از بین مدلهای سینتیک دادههای آزمایشگاهی با مدل سینتیک لاگرگرن مطابقت بیشتری داشتند. نتایج این مطالعه نشان داد که جاذب پوشال نیشکر اصلاح شده نسبت به جاذب نی، قابلیت بیشتری در حذف یونهای مس داشت.
بررسی استفاده از ساقه برنج برای حذف کروم از محیط آبی
دوره 10، شماره 1، بهار 1395، صفحه 123-132
فاطمه سلطانی، شایان شامحمدی
چکیده فلزات سنگین در صنعت سبب مشکلات زیادی شدهاند. هدف اصلی از این پژوهش، بررسی اثر تغییرات اندازه ذرات ساقه برنج بر مقدار حذف کروم از محیط آبی است. برای این کار از چهار مقدار 1، 1.5، 2 و 3 گرم جرم جاذب ساقه برنج و هر کدام در اندازه ذرات 75، 300، 850 و 1200 میکرومتر استفاده شد. غلظت محلول کروم در تمامی آزمایشهای جذب 10 میلیگرم بر لیتر انتخاب شده است. حداکثر راندمان جذب در 2=pH و جرم 1 گرم از جاذب 75 میکرومتری، 98.25% به دست آمد. بررسی سینتیک جذب نشان داد که مدل غیرتعادلی لاگرگرن (ضریب همبستگی 1) و هو و همکاران (ضریب همبستگی 0.999) فرآیند جذب را به خوبی توصیف میکنند. همچنین، با افزایش اندازه ذرات جاذب، زمان تعادل به صورت لگاریتمی افزایش مییابد به گونهای که زمان تعادل در اندازه ذرات 75، 300، 850 و 1200 میکرومتر به ترتیب 30، 90، 90 و 120 دقیقه به دست آمد. بررسیهای ایزوترم جذب نیز نشان داد که در ذرات با اندازه 75 میکرومتر مدلهای لانگمویر (ضریب همبستگی 0.993)، فروندلیچ (ضریب همبستگی 0.989)، ردلیچ- پیترسون (ضریب همبستگی 0.993) و سیپس (ضریب همبستگی 0.994) دادههای ایزوترم را به خوبی توصیف میکنند. بررسیهای ایزوترم جذب همچنین نشان داد که حداکثر ظرفیت جذب ساقه برنج با افزایش اندازه ذرات به صورت خطی کاهش مییابد.
جذب عناصر سنگین سرب، نیکل و کادمیوم با رزین کاتیونی آمبرلیت IR120
دوره 7، شماره 2، دی 1392، صفحه 197-204
مریم آسمان رفعت، سید حسن طباطبائی، مسعود نوشادی
چکیده کمبود شدید منابع آب و اهمیت بازیابی مجدد آب از یکسو و افزایش آلودگی آبهای سطحی با فلزات سنگین، یافتن راه حلهای قابل قبول زیست محیطی را برای حذف این مواد از منابع آبی ضروری میکند. در این تحقیق از آمبرلیت به عنوان جاذب شیمیایی برای حذف فلزات سنگین استفاده شد. آزمایش در قالب طرح کامل تصادفی با یک اندازه آمبرلیت با 15 تیمار و سه تکرار انجام شد. پنج غلظت متفاوت از آلاینده استفاده شد که برای سرب غلظتهای 40، 250، 500، 1000 و 1250 میلیگرم بر لیتر و برای نیکل و کادمیوم غلظتهای 4، 6، 15، 20 و 40 میلیگرم بر لیتر در نظر گرفته شد. میزان جذب ترکیبات سرب، نیکل و کادمیوم در محلولهای آبی بررسی شد. نتایج نشان داد که برای جاذب آمبرلیت تأثیر غلظت آلاینده معنیدار بوده است و با افزایش غلظت آلاینده میزان جذب به طور خطی افزایش یافته است. بیشترین میزان جذب سرب، نیکل و کادمیوم به ترتیب در غلظتهای 1250، 40 و 40 میلیگرم بر لیتر و برابر 62.35 ، 1.98 و 1.99 میلیگرم بر گرم آمبرلیت به دست آمد. کمترین میزان جذب سرب، نیکل و کادمیوم به ترتیب در غلظت 40، 4 و 4 میلیگرم بر لیتر و برابر 1.98، 0.19 و 0.19 میلیگرم بر گرم آمبرلیت اندازهگیری شد. با توجه به قدرت جذب بالای رزین کاتیونی آمبرلیت، استفاده از این رزین توصیه میشود.
تأثیر تغییر غلظت کربن فعال بر زمان تعادل و کارآیی حذف فلز نیکل از محیط آبی
دوره 7، شماره 2، دی 1392، صفحه 215-217
شایان شامحمدی، مژده سالاری بردسیری
چکیده در حال حاضر مطالعات زیادی بر روی حذف فلزات سنگین از پساب صورت گرفته است. یکی از اهداف مهم مطالعات جذب، تعیین زمان لازم برای جذب بهینه در سیستم جامد- مایع است. در این تحقیق علاوه بر بررسی تأثیر تغییر جرم جاذب بر زمان تعادل، کارآیی جذب و مدلهای سینتیک جذب نیز مورد بررسی قرار گرفت. برازش مدلهای سینتیک لاگرگرن، هو و همکاران، آورامی، الوویچ و پخش درون ذرهی بر دادههای جذب نشان داد که مدل لاگرگرن و آورامی علاوه بر اینکه برآورد بهتری از مقدار qe به دست میدهند، دادههای جذب را نیز به خوبی توصیف میکنند توصیف میکنند.
حذف نیترات از زهآب کشاورزی با استفاده از زئولیت اصلاح شده
دوره 5، شماره 1، خرداد و تیر 1390، صفحه 117-124
علی مهدوی مزده، عبدالمجید لیاقت، یحیی شیخ محمدی
چکیده در چند دهه اخیر، مصرف کودهای نیتروژندار باعث افزایش آلودگی محیط زیست شده است. در سالهای اخیر استفاده از جاذبهای ارزان قیمت، مانند زئولیتها برای حذف این آلایندهها مورد توجه قرار گرفته است. در این تحقیق کارایی زئولیت سمنان به دو صورت طبیعی و اصلاح شده توسط هگزا دسیل تری متیل آمونیوم بروماید، در حذف نیترات مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که زئولیت اصلاح شده کارایی خوبی در جذب نیترات از محلولهای آزمایشگاهی و زهآب کشاورزی دارد و با افزایش غلظت نیترات از 10 به 200 میلیگرم بر لیتر (N- NO3)، میزان جذب از 0.2 به 1.4 میلیگرم برگرم افزایش یافت. آزمایشهای سینتیکی اولیه نشان داد که زمان لازم برای رسیدن به تعادل 150 دقیقه میباشد. بهعلاوه میزان جذب در حالت متحرک بیش از حالت ساکن بوده و با افزایش غلظت از 10 به 200 میلیگرم بر لیتر، اختلاف جذبی دو حالت از 0.05 به 0.37 میلیگرم بر گرم رسید. بررسی ایزوترم جذب در دو حالت ثابت و متحرک نشان داد که ایزوترم لانگمیر تطابق خوبی برای بیان جذب نیترات توسط زئولیت دارد. زئولیت اصلاح شده با حذف 56 درصد نیترات از زهآب کشاورزی عملکرد خوبی در حذف نیترات از خود نشان داد.
