پژوهش آب ایران

چکیده به‌ دلیل گسترش روزافزون استفاده از سیستم‌های آبیاری بارانی،‏ تهیه مدلی با دقت بالا برای تعیین میزان تلفات ناشی از تبخیر و باد ضروری است. هدف از این پژوهش،‏ ارزیابی برخی از معادلات ارائه شده از سوی مونترو و همکاران،‏ تریمر،‏ فراست- شوالن و کلر- بلیسنر برای محاسبه تلفات ناشی از تبخیر و باد در شهرستان سنندج است. این پژوهش براساس استاندارد ISO 7749-1 (1995) و استاندارد ISIRI 8995-3 مؤسسه‌ استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران،‏ به روش آبپاش منفرد،‏ برای سه آبپاش مختلف AMBO, ZM22 و ZK30 انجام شد. برای بررسی اثر شدت‌های مختلف باد و فشار بر میزان تلفات ناشی از تبخیر و باد در آبیاری بارانی،‏ طرحی با استفاده از 2 طیف شدت باد آرام و متوسط در 4 فشار کارکرد مختلف آبپاش شامل 3،‏ 3.5،‏ 4 و 4.5 بار اجرا شد. بر اساس شاخص درصد جذر میانگین مربعات خطا نتایج نشان داد،‏ برای برآورد میزان تلفات ناشی از تبخیر و باد هیچ‌کدام از مدل‌های مذکور در منطقه مورد بررسی دقت کافی و لازم را ندارند،‏ هر چند که نتایج روش تریمر نسبت به سه روش دیگر،‏ دقت بیشتری را داشت. همچنین بر اساس شاخص مذکور رابطه‌های ارائه شده در این پژوهش دقت خوبی برای تخمین میزان تلفات ناشی از تبخیر و باد منطقه مورد نظر دارند.

چکیده هدف از این پژوهش،‏ ارزیابی و چگونگی طراحی و بهره‌برداری برخی سامانه‌های آبیاری بارانی دشت کوهدشت در استان لرستان است. در این پژوهش 10 سیستم آبیاری بارانی کلاسیک ثابت با آبپاش متحرک در دشت کوهدشت به عنوان نمونه ارزیابی شد. از معیارهای ضریب یکنواختی کریستیانسن (CU)‎،‏ یکنواختی توزیع (DU)‎،‏ راندمان پتانسیل کاربرد ربع پایین (PELQ)‎،‏ راندمان کاربرد ربع پایین (AELQ)‎،‏ تلفات تبخیر و باد (WDEL)‎،‏ تلفات نفوذ عمقی (DP)‎ و کفایت آبیاری (ADirr)‎ استفاده شد. مقادیر متوسط این شاخص‌ها برای 10 مزرعه ارزیابی شده به‌ ترتیب 70.84،‏ 43.64،‏ 46.85،‏ 38.01،‏ 8.77،‏ 31.02 و 64.66 درصد به ‌دست آمد. کلیه سیستم‌ها دارای راندمان کاربرد پایین بودند و یکنواختی توزیع در آن‌ها کمتر از مقادیر توصیه شده کلر و مریام است. در 4 سیستم از 10 سیستم ارزیابی شده،‏ آبیاری کامل و در بقیه مزارع به دلیل کم‌آبیاری،‏ راندمان واقعی و راندمان پتانسیل کاربرد برابر بوده است. طراحی و اجرای نامناسب سیستم‌های مورد بررسی مهم‌ترین دلیل پایین بودن راندمان پتانسیل کاربرد تشخیص داده شد. از نامناسب بودن فشار می‌توان به عنوان مهم‌ترین این عوامل نام برد. همچنین،‏ استفاده هم‌زمان از تعداد آبپاش‌ زیاد و استفاده بیش از یک آبپاش روی لوله فرعی آبیاری،‏ دلیل اصلی پایین بودن ضریب یکنواختی و یکنواختی توزیع در این سیستم‌ها بوده است. به‌طور کلی نتایج این پژوهش نشان داد که اگرچه در بسیاری از موارد مشکلات طراحی و اجرایی وجود داشته است اما سهم بزرگی

چکیده یکی از فاکتورهای تاثیرپذیر از کیفیت آب آبیاری از نظر شوری و سدیم،‏ راندمان کاربرد است که نقش مهمی در مدیریت و برنامه‌ریزی آبیاری دارد. در این پژوهش کیفیتهای مختلف آب آبیاری از نظر شوری و سدیم شامل سه تیمار با هدایت الکتریکی (شاهد) 0.6،‏ 2 و 6 دسی‌زیمنس بر متر با نسبتهای جذبی سدیم به ترتیب 0.9،‏ 10 و 30 در یک فصل زراعی برای زراعت ذرت علوفه ای مورد استفاده واقع شدند. با استفاده از مدل بیلان حجمی،‏ ضرائب معادله نفوذ کوستیاکوف – لوئیز تعیین و ضمن تعیین تغییرات نفوذ،‏ تغییرات راندمان کاربرد حاصل از کیفیتهای مختلف آب در انتهای فصل رشد مورد بررسی قرار گرفت. نفوذ نهایی خاک در تیمار شاهد،‏ شوری 2 و 6 دسی زیمنس بر متر در انتهای دوره به ترتیب به میزان 34،‏ 45 و 61 درصد نسبت به ابتدای دوره کاهش یافت. در این راستا راندمان کاربرد در تیمارهای شاهد،‏ 2 و 6 دسی زیمنس بر متر در انتهای دوره به میزان به ترتیب حدود 27،‏ 49 و 62 درصد نسبت به ابتدای دوره کاهش داشت که ضروری است برنامه ریزی آبیاری مناسبی به منظور افزایش راندمان کاربرد در آبیاری جویچه‌ای در شرایط کاربرد آب شور و سدیمی انجام گیرد.