پژوهش آب ایران

چکیده دریچه‌های سالونی، از جمله سازه‌های کنترل و تنظیم جریان آب در کانال‌ها هستند. با توجه به بررسی‌های هیدرولیکی اندک بر روی این سازه، جهت توسعه معادلات جریان، به ویژه در شرایط مستغرق، در این پژوهش، خصوصیات جریان عبوری از دریچه‌های سالونی در شرایط مستغرق با استفاده از معادله مومنتم و بهره‌گیری از نتایج آزمایشگاهی بررسی شده است. در شرایط جریان مستغرق، معادله‌ای برای تخمین دبی دریچه‌های سالونی بر اساس معادله مومنتم در نظر گرفته شد. همچنین با استفاده از نتایج آزمایشگاهی و انجام رگرسیون بین پارامترهای بدون بعد مؤثر، معادله‌ای صریح برای ضریب دبی دریچه‌های سالونی در شرایط جریان مستغرق ارائه شد. نتایج نشان داد که ضریب دبی تا زاویه 52.5 درجه (نسبت بازشدگی= 0.39)، روند صعودی داشته و پس از آن کاهش می‌یابد. برای ارزیابی دقت معادله‌ پیشنهادی، جذر میانگین مربعات خطا (RMSE) و میانگین خطای نسبی (MAPE) محاسبه گردید. نتایج نشان می‌دهد معادلات پیشنهادی برای دبی و ضریب دبی دریچه‌های سالونی دارای حداکثر خطایی برابر10%± است و با دقت مطلوب، تخمین مناسبی از این دو پارامتر را ارائه می‌دهند.

چکیده مدیریت و بهره‌برداری ضعیف در شبکه‌های آبیاری سبب تحویل و توزیع نامناسب آب در کانال‌ها و انشعابات شبکه می‌شود. این پژوهش با هدف ارزیابی عملکرد توزیع آب برای گزینه‌های بهره‌برداری مختلف در کانال اصلی شبکه آبیاری کوثر در استان خوزستان انجام شد. شرایط واقعی بهره‌برداری از کانال به همراه دو سامانه کنترل خودکار شامل کنترل بالادست و کنترل پایین‌دست با استفاده از مدل هیدرولیکی واسنجی شده، شبیه‌سازی شد. شبیه‌سازی برای دو گزینه بهره‌برداری در طول فصل آبیاری شامل دوره افزایش و کاهش تقاضا انجام شد. با توجه به نتایج شبیه‌سازی شده، شاخص عدالت توزیع در شرایط بهره‌برداری کنونی شبکه بیشتر از 0.2 و عدالت در توزیع آب در طول کانال اصلی بین تمامی آبگیرها در حد ضعیف و نا مناسبی بوده است. کنترل خودکار پایین‌دست، عملکرد توزیع بهتری نسبت به کنترل خودکار بالادست دارد. همچنین ارزیابی عملکرد گزینه‌های بهره‌برداری نشان داد که در دوره افزایش تقاضا، شاخص‌های بهره‌برداری دارای وضعیت بهتری نسبت به دوره کاهش تقاضا می‌باشند

چکیده محدودیت منابع آب در بخش کشاورزی و ضعف عملکرد شبکه‌های آبیاری،‏ استفاده بهینه از منابع موجود را با بکارگیری فن آوری‌های کنترلی مناسب‌تر ضروری می‌سازد. تئوری فازی یکی از روش‌هایی است که در دهه‌های اخیر برای حل مسائل مختلف کنترل در شاخه‌های گوناگون مهندسی به کار گرفته شده است. در این تحقیق با استفاده از تکنیک فازی،‏ سیستم کنترلی برای تنظیم عمق آب در کانال‌های آبیاری تدوین شده و با استفاده از مدل هیدوردینامیک ICSS در کانال E1-R1 از شبکه دز عملکرد آن مورد ارزیابی قرار گرفته است. برای ارزیابی سیستم کنترل تدوین شده از نمودار تغییرات عمق و دبی در بالا‌دست آب‌بندها و بازشدگی آنها در طول زمان بهره‌برداری و شاخص‌های خطای مطلق حداکثر،‏ خطای مطلق تجمعی و سرعت عکس‌العمل سیستم استفاده شد. نتایج حاصله نشان می‌دهد که متوسط و حداکثر انحراف عمق آب از عمق هدف برای آب‌بندها به ترتیب در محدوده 0.017 تا 0.143 درصد و 0.667 تا 1.222 درصد بوده است. همچنین میزان شاخص سرعت عکس‌العمل نشان داد که حداکثر زمان لازم برای تثبیت عمق جریان در محدوده یک درصدی عمق هدف 6.6 دقیقه می‌باشد. با درنظر گرفتن این مقادیر و با توجه به شدت میزان تغییرات آبگیری اعمال شده در کانال،‏ عملکرد سیستم کنترل فازی تدوین شده مطلوب ارزیابی می‌شود