ویژگی‌های‌‌ هیدرولیکی کپسول‌های رسی متخلخل و تاثیر آن بر توزیع رطوبت خاک

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

چکیده

یکی از روش‌‌های سنتی ‌تأمین رطوبت خاک در مزارع کوچک و متوسط مقیاس مناطق خشک و نیمه خشک استفاده از کپسول‌های رسی متخلخل است. ویژگی‌های هیدرولیکی کپسول‌های رسی متخلخل تحت تاثیر نوع رس، درصد رس، درصد شن، میزان آهک، ضخامت دیواره کپسول‌های رسی، دمای پخت، زمان پخت و فشار هیدروستاتیکی قرار دارد. تحقیق حاضر به ارزیابی هدایت هیدرولیکی و آبدهی اشباع کپسول‌های رسی متخلخل متاثر از دمای پخت، زمان پخت و فشار هیدروستاتیکی پرداخته است. ماده اولیه در ساخت کپسول‌های رسی متخلخل، از خاک‌ آهکی روستای نصرآباد گرگان تهیه شده است و با افزودن 0، 200، 400، 600 و 800 گرم شن نرم در هر کیلوگرم این خاک به ترتیب کپسول‌های رسی متخلخل گرگان-0، گرگان-200، گرگان-400، گرگان-600، و گرگان-800 ساخته شد. نتایج تحقیق نشان داد که زمان بهینه پخت کپسول‌های رسی متخلخل با افزایش دمای پخت کاهش یافت. همچنین آبدهی کپسول‌های رسی با افزایش دمای پخت افزایش نشان داد. رابطه بین فشار هیدروستاتیکی و آبدهی قطعات سفالی پخت شده در دمای 980 درجه سانتی‌گراد نشان می‌دهد که این رابطه برای کپسول‌های رسی گرگان-0 و گرگان-200 خطی و برای گرگان-400، گرگان-600 و گرگان-800 غیر خطی است. در حالی که شکل خیسیدگی در خاک از چنین قطعاتی به علت آبدهی کم تقریباً کروی است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Hydraulic characteristics of porous clay capsules and their effects on soil water distribution

نویسندگان [English]

  • H. Ghorbani Vaghei
  • H.A. Bahrami
  • P. Alizadeh
  • Dr F. Nasiri
چکیده [English]

Buried porous clay capsule irrigation is one of the most important traditional methods that could be of great use on small and medium sized farms and gardens. Hydraulic characteristics of porous clay capsules are affected by clay type, clay percent, sand percent, T.N.V. %, wall thickness, soaking time, firing temperature and hydrostatic pressure. The present paper has attempted to evaluate the hydraulic characteristics of porous clay capsules based on firing temperature, soaking time, and hydrostatic pressure. Raw materials used for making porous clay capsules were obtained from calcareous soil of Nasr-Abad village of Gorgan city. The amount of sand added for improving hydraulic properties was 0, 200, 400, 600, and 800g into 1000g of Nasr Abad of Gorgan soils respectively. These produced clay capsules were named Gorgan-0, Gorgan-200, Gorgan-400, Gorgan-600, and Gorgan-800 respectively. Results showed that with increasing firing temperature, the soaking time of porous clay capsules decreased. Also the discharge of porous clay capsules, with increasing firing temperature increased. The relationship between discharge of Gorgan-0 and Gorgan-200 with hydrostatic pressures is linear and with increasing fine sand in Gorgan-400, Gorgan-600 and Gorgan-800, the relationship became non-linear. Meanwhile soil wetting shape with clay capsules followed a spherical trend, which is due to the low discharge of clay capsules.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Firing temperature
  • Porous clay capsule
  • Calcareous soil
  • Hydrostatic pressure
  • Soaking time